رفع نویز خط تلفن ADSL؛ راهنمای جامع تشخیص، علت‌یابی و حذف نویز

نویز خط تلفن یکی از شایع‌ترین مشکلات کاربران اینترنت ADSL در ایران است؛ مشکلی که می‌تواند سرعت اینترنت را به‌شدت کاهش دهد، باعث قطع و وصل شدن مداوم اتصال شود و حتی مکالمات تلفنی را نیز با خش‌خش و اختلال همراه کند. با توجه به ساختار قدیمی شبکه تلفن ثابت، طول زیاد مسیرهای مسی و شرایط محیطی، نویز خط ADSL موضوعی کاملاً رایج اما قابل‌پیگیری است. در این مقاله از سایت ارائه دهنده اینترنت ماهان نت، به‌صورت دقیق و کاربردی به بررسی مفهوم نویز خط اینترنت ADSL، مهم‌ترین دلایل ایجاد آن، روش‌های تشخیص نویز، راهکارهای عملی رفع نویز خط تلفن ADSL، تأثیر نویز بر کیفیت ADSL، نحوه پیگیری از شرکت ارائه‌دهنده اینترنت و مخابرات، و نقش اسپلیتر در کاهش نویز می‌پردازیم.

نویز خط اینترنت ADSL چیست؟

نویز خط ADSL به هرگونه اختلال الکتریکی یا الکترومغناطیسی ناخواسته گفته می‌شود که روی سیم مسی تلفن تأثیر می‌گذارد و باعث کاهش کیفیت سیگنال دیتا می‌شود. اینترنت ADSL در فرکانس‌های بالاتری نسبت به مکالمه صوتی، از همان خط تلفن ثابت برای انتقال داده استفاده می‌کند. وقتی نویز روی خط ایجاد می‌شود، این اختلال باعث می‌شود مودم نتواند سیگنال‌ها را به‌درستی دریافت یا ارسال کند.

نتیجه این وضعیت می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

• کاهش شدید سرعت دانلود و آپلود
• افزایش پینگ و ناپایداری اتصال
• قطع و وصل شدن مداوم اینترنت
• افت SNR و افزایش Line Attenuation

در واقع، نویز دشمن اصلی کیفیت اینترنت ADSL محسوب می‌شود.

مهم‌ترین دلایل ایجاد نویز در تلفن یا نویز خط ADSL

نویز در خطوط ADSL معمولاً حاصل یک عامل واحد نیست، بلکه نتیجه‌ی مجموعه‌ای از مشکلات فنی در مسیر خط تلفن، تجهیزات کاربر و شبکه مخابراتی است. شناخت دقیق این دلایل کمک می‌کند تا به‌جای راه‌حل‌های موقتی، مشکل به‌صورت ریشه‌ای برطرف شود.

سیم‌کشی داخلی ساختمان

یکی از شایع‌ترین دلایل ایجاد نویز، سیم‌کشی داخلی ساختمان است. در بسیاری از ساختمان‌ها، سیم‌کشی تلفن سال‌ها پیش و بدون در نظر گرفتن انتقال دیتا انجام شده است. استفاده از سیم‌های بی‌کیفیت، قدیمی یا تک‌رشته‌ای، اتصالات غیراصولی و وجود انشعابات متعدد باعث می‌شود سیگنال ADSL در مسیر خود تضعیف شده و نویزهای محیطی به آن القا شود. این مشکل به‌خصوص در ساختمان‌های قدیمی بسیار رایج است. بنابراین تعویض کابل‌ها می‌تواند به رفع نویز خط تلفن ADSL کمک کند.

1) تداخل سیگنال صوت و دیتا

عامل مهم دیگر، تداخل سیگنال صوت و دیتا است. اینترنت ADSL و مکالمه تلفنی از یک بستر مشترک استفاده می‌کنند اما در فرکانس‌های متفاوت انتقال می‌یابند. اگر تفکیک این دو سیگنال به‌درستی انجام نشود، سیگنال صوتی تلفن می‌تواند روی دیتای اینترنت نویز ایجاد کند. این مشکل اغلب زمانی رخ می‌دهد که تلفن بدون اسپلیتر یا با اسپلیتر بی‌کیفیت به خط متصل شده باشد.

2) پریزهای تلفن معیوب یا فرسوده

پریزهای تلفن معیوب یا فرسوده نیز نقش مهمی در ایجاد نویز دارند. پریزهایی که دچار سولفاته شدن، شل شدن اتصالات داخلی یا شکستگی هستند، مقاومت الکتریکی خط را افزایش داده و باعث ایجاد اختلال در سیگنال می‌شوند. این نوع نویز معمولاً ناپایدار است و در ساعات مختلف شدت متفاوتی دارد.

3) تداخل دستگاه‌های الکتریکی اطراف خط تلفن

از سوی دیگر، دستگاه‌های الکتریکی اطراف خط تلفن می‌توانند نویز الکترومغناطیسی شدیدی ایجاد کنند. آداپتورهای بی‌کیفیت، شارژرها، UPS، تلفن‌های بی‌سیم ارزان، مودم‌های قدیمی و حتی لامپ‌های LED غیراستاندارد می‌توانند باعث القای نویز به سیم تلفن شوند؛ به‌ویژه اگر سیم تلفن از کنار کابل برق عبور کرده باشد.

4) فاصله زیاد تا مرکز مخابرات یا کافو

در سطح شبکه، فاصله‌ی زیاد تا مرکز مخابرات یا کافو یکی از عوامل اصلی افزایش نویز است. هرچه طول کابل مسی بیشتر باشد، سیگنال ADSL ضعیف‌تر شده و حساسیت آن نسبت به نویز افزایش می‌یابد. در چنین شرایطی حتی نویزهای جزئی نیز می‌توانند باعث افت شدید کیفیت اینترنت شوند.

5) خرابی کابل‌های بیرونی مخابرات

در نهایت، نباید از خرابی کابل‌های بیرونی مخابرات غافل شد. نفوذ رطوبت، پوسیدگی کابل‌های مسی، اتصالات معیوب در پست یا کافو و حتی سرقت یا جابه‌جایی کابل‌ها می‌تواند باعث ایجاد نویز شدید و دائمی شود. این نوع نویز معمولاً خارج از کنترل کاربر است و تنها با پیگیری از مخابرات برطرف می‌شود.

مقاله مفید : قطع شدن اینترنت بعد از استفاده از فیلتر شکن

راه‌های تشخیص نویز در خط دارای اینترنت ADSL

به وسیله راه‌های زیر میتوانید تشخیص بدهید که خط شما دارای نویز هست یا خیر:

1) شنیدن نویز در مکالمه تلفنی

اگر هنگام مکالمه تلفنی صدای خش‌خش، وزوز یا قطع صدا می‌شنوید، احتمال وجود نویز روی خط تلفن بسیار بالاست.

2) بررسی مقادیر SNR و Attenuation در مودم ADSL

با ورود به پنل مودم ADSL می‌توانید مقادیر مربوط به کیفیت خط را بررسی کنید. این شاخص‌ها اطلاعات دقیقی درباره وضعیت نویز خط ارائه می‌دهند:

• SNR Margin کمتر از 6 dB → نشان‌دهنده نویز شدید
• Line Attenuation بالا → نشان‌دهنده افت کیفیت خط

3) قطع و وصل شدن مداوم اینترنت

نویز معمولاً باعث ناپایداری لینک ADSL می‌شود و حتی در شرایطی که سرعت اسمی اینترنت بالا است، اتصال به‌صورت مداوم قطع و وصل می‌شود.

4) تست با حذف سیم‌کشی داخلی

اتصال مودم به‌صورت مستقیم به خط ورودی ساختمان، یکی از بهترین روش‌ها برای تشخیص نویز داخلی یا خارجی است. در صورتی که با این روش کیفیت خط بهبود پیدا کند، مشکل از سیم‌کشی داخلی ساختمان خواهد بود.

نظر سایت Kitz درباره نویز خط adsl

“Crackling noises/static on the line when using the telephone is indicative of incorrectly fitted filters. Make sure that you have installed all your filters correctly… adsl drops out when phone call is made or received.”

شنیده شدن صدای خش‌خش یا نویز روی خط هنگام استفاده از تلفن نشانه نصب نادرست فیلترها است. مطمئن شوید که تمام فیلترها را به‌درستی نصب کرده‌اید… قطع و وصل شدن اینترنت ADSL هنگام برقراری یا دریافت تماس تلفنی نیز ممکن است رخ دهد.

راه‌های حذف نویز در خط تلفن ADSL

برای رفع نویز خط تلفن ADSL، باید به‌صورت مرحله‌به‌مرحله و از ساده‌ترین تا تخصصی‌ترین راهکارها پیش رفت. بسیاری از کاربران به‌اشتباه مستقیماً سراغ مخابرات می‌روند، در حالی که بخش زیادی از نویزها منشأ داخلی دارند و با اصلاحات ساده قابل رفع هستند.

1) اصلاح سیم‌کشی داخلی ساختمان

اولین و مؤثرترین اقدام، اصلاح سیم‌کشی داخلی ساختمان است. توصیه می‌شود مودم ADSL تا حد امکان به نزدیک‌ترین نقطه‌ی ورودی خط تلفن متصل شود و از سیم‌های کوتاه، زوجی و باکیفیت استفاده گردد. حذف انشعابات اضافی، جدا کردن مسیر سیم تلفن از کابل برق و استفاده از مسیر مستقیم بدون اتصال‌های واسطه، تأثیر بسیار زیادی در کاهش نویز دارد.

2) بررسی و تعویض پریز تلفن

گام بعدی، بررسی و تعویض پریز تلفن است. استفاده از پریزهای سالم و استاندارد، به‌ویژه پریزهایی که اتصال محکم و بدون سولفاته دارند، می‌تواند نوسانات سیگنال را به‌شدت کاهش دهد. در بسیاری از موارد، تعویض یک پریز معیوب مشکل نویز چندساله را برطرف کرده است.

3) بررسی تجهیزات جانبی متصل به خط تلفن

در ادامه، باید تمام تجهیزات جانبی متصل به خط تلفن بررسی شوند. بهتر است به‌صورت موقت تمام تلفن‌ها، فکس، کارتخوان و دستگاه‌های مشابه از خط جدا شوند و تنها مودم به خط متصل باشد. اگر با این کار نویز کاهش یافت، به این معناست که یکی از این تجهیزات منبع اصلی نویز بوده است.

4) استفاده از اسپلیتر استاندارد و باکیفیت

استفاده از اسپلیتر استاندارد و باکیفیت یکی از مهم‌ترین راهکارهای حذف نویز است. اسپلیتر وظیفه دارد سیگنال صوت و دیتا را از یکدیگر جدا کند و مانع تداخل آن‌ها شود. نصب نادرست یا استفاده از اسپلیترهای ارزان می‌تواند نه‌تنها مشکل را حل نکند، بلکه نویز بیشتری نیز ایجاد کند.

5) بررسی و تعویض مودم ADSL

در برخی شرایط، تعویض مودم ADSL نیز می‌تواند مؤثر باشد. مودم‌های قدیمی یا بی‌کیفیت حساسیت بیشتری به نویز دارند و نمی‌توانند سیگنال ضعیف را به‌درستی مدیریت کنند. مودم‌هایی با چیپست‌های قوی‌تر معمولاً عملکرد بهتری در خطوط پرنویز دارند.

6) پیگیری مشکل از مخابرات و شرکت ارائه‌دهنده اینترنت

اگر با انجام تمام این مراحل همچنان نویز وجود داشت، احتمال بسیار زیاد مشکل از شبکه‌ی مخابراتی بیرون از ساختمان است. در این حالت، تنها راه‌حل اصولی، ثبت خرابی و پیگیری مداوم از طریق شرکت ارائه‌دهنده اینترنت و مخابرات است تا مسیر کابل، پست و کافو به‌صورت تخصصی بررسی و اصلاح شود.

مقاله مفید: اینترنت پرسرعت چیست

اثر نویزها بر خطوط ADSL

نویز می‌تواند اثرات زیر را به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم روی کیفیت اینترنت ADSL ایجاد کند:

• کاهش سرعت واقعی نسبت به سرعت اسمی
• افزایش خطاهای CRC و FEC
• افزایش پینگ در بازی‌های آنلاین
• قطع شدن PPP و Sync مودم
• ناپایداری سرویس در ساعات خاص (مانند شب یا زمان بارندگی)

در خطوطی که دچار نویز شدید هستند، حتی ارتقای سرویس اینترنت نیز مشکل را برطرف نخواهد کرد و کیفیت اتصال همچنان پایین باقی می‌ماند.

پیگیری نویز خط ADSL از شرکت ارائه‌دهنده اینترنت و مخابرات

اگر با بررسی سیم‌کشی داخلی، اسپلیتر و تجهیزات همچنان نویز خط ADSL برطرف نشود، لازم است موضوع از طریق شرکت ارائه‌دهنده اینترنت و مخابرات پیگیری شود.

در مرحله‌ی اول، مشکل به پشتیبانی ISP گزارش می‌شود تا تست کیفیت خط و میزان نویز انجام گیرد. در صورت تأیید وجود نویز، شرکت اینترنت موضوع را به مخابرات ارجاع می‌دهد تا مسیر کابل، پست و تجهیزات بیرونی بررسی و اصلاح شوند. این مرحله برای نویزهایی که منشأ آن‌ها خارج از ساختمان است، ضروری و تنها راه‌حل اصولی محسوب می‌شود.

مراحل ثبت و پیگیری درخواست رفع نویز

1. ثبت تیکت با ISP
   ابتدا با شرکت ارائه‌دهنده اینترنت تماس بگیرید و مشکل نویز خط ADSL را گزارش دهید.
2. درخواست تست خط
   از ISP بخواهید تست نویز، SNR و کیفیت خط انجام شود.
3. ارجاع به مخابرات
   در صورت تأیید نویز، موضوع به مخابرات جهت بررسی پست، کافو و مسیر کابل ارجاع داده می‌شود.
4. پیگیری حضوری در مراکز مخابرات
   در موارد شدید، مراجعه حضوری می‌تواند روند بررسی و رفع مشکل را تسریع کند.

استفاده از اسپلیتر برای کاهش نویز خط ADSL

اسپلیتر یکی از ساده‌ترین اما در عین حال مهم‌ترین تجهیزات برای کاهش نویز در خطوط تلفن ADSL است. بسیاری از مشکلات نویز، قطع و وصل شدن اینترنت و حتی خش‌خش تلفن، مستقیماً به نبود اسپلیتر یا استفاده نادرست از آن برمی‌گردد.

1) نقش اسپلیتر در تفکیک سیگنال صوت و دیتا

خط تلفن ثابت به‌صورت هم‌زمان دو نوع سیگنال را منتقل می‌کند: سیگنال صوتی (Voice) برای مکالمه تلفنی و سیگنال دیتا (Data) برای اینترنت ADSL. این دو سیگنال اگرچه روی یک زوج سیم مسی حرکت می‌کنند، اما در بازه‌های فرکانسی متفاوتی قرار دارند. سیگنال صوتی در فرکانس‌های پایین و سیگنال ADSL در فرکانس‌های بالاتر منتقل می‌شود. مشکل دقیقاً از جایی شروع می‌شود که این دو سیگنال بدون تفکیک مناسب وارد تجهیزات شوند.

2) عملکرد اسپلیتر در کاهش نویز

اسپلیتر با استفاده از فیلترهای داخلی، این دو باند فرکانسی را از یکدیگر جدا می‌کند. به زبان ساده، اسپلیتر اجازه نمی‌دهد سیگنال صوتی تلفن وارد مودم شود و همچنین مانع ورود فرکانس‌های بالای ADSL به گوشی تلفن می‌شود. نتیجه این تفکیک، کاهش چشمگیر نویز، افزایش پایداری اینترنت و شفاف شدن مکالمات تلفنی است.

3) عواقب عدم استفاده از اسپلیتر

در صورتی که از اسپلیتر استفاده نشود، هر بار که گوشی تلفن برداشته می‌شود یا زنگ می‌خورد، اختلال شدیدی در سیگنال ADSL ایجاد می‌شود. این اختلال می‌تواند باعث افت ناگهانی SNR، قطع شدن Sync مودم و حتی ریست شدن اتصال اینترنت شود. به همین دلیل، استفاده از اسپلیتر برای تمام خطوط ADSL یک ضرورت محسوب می‌شود، نه یک گزینه اختیاری.

4) نحوه نصب صحیح اسپلیتر

نکته بسیار مهم، نحوه نصب صحیح اسپلیتر است. اسپلیتر معمولاً سه پورت دارد:

• LINE: اتصال به خط اصلی تلفن
• MODEM: اتصال مستقیم به مودم ADSL
• PHONE: اتصال تلفن، فکس یا سایر تجهیزات صوتی

اتصال اشتباه این پورت‌ها می‌تواند باعث افزایش نویز یا حتی از کار افتادن اینترنت شود.

5) اهمیت کیفیت اسپلیتر

کیفیت اسپلیتر نقش تعیین‌کننده‌ای در میزان کاهش نویز دارد. اسپلیترهای ارزان و بی‌کیفیت معمولاً فیلتر مناسبی ندارند و خودشان به منبع نویز تبدیل می‌شوند. استفاده از اسپلیتر استاندارد و ترجیحاً برند معتبر، به‌خصوص در خطوط پرنویز یا فاصله‌های زیاد از مرکز مخابرات، تأثیر بسیار محسوسی در بهبود کیفیت خط دارد.

6) استفاده از فیلتر یا اسپلیتر مرکزی

در شرایطی که چند دستگاه تلفن روی یک خط استفاده می‌شود، توصیه می‌شود یا برای هر دستگاه یک فیلتر مجزا نصب شود یا یک اسپلیتر مرکزی در ورودی خط ساختمان قرار گیرد. این کار باعث می‌شود نویز قبل از ورود به سیم‌کشی داخلی مهار شود و مودم سیگنال پایدارتر و تمیزتری دریافت کند.

جمع‌بندی نقش اسپلیتر در کاهش نویز

در مجموع، اسپلیتر یکی از کم‌هزینه‌ترین و مؤثرترین ابزارها برای کاهش نویز خط ADSL است. در بسیاری از موارد، تنها با نصب صحیح یک اسپلیتر باکیفیت، مشکلاتی که کاربران ماه‌ها با آن درگیر بوده‌اند، به‌طور کامل برطرف می‌شود.

مقاله مفید: اختلال اینترنت

جمع‌بندی نهایی

نویز خط تلفن ADSL مشکلی شایع است، اما رفع نویز خط تلفن ADSL امکان‌پذیر است؛ به شرطی که به‌صورت اصولی و مرحله‌به‌مرحله بررسی شود. از سیم‌کشی داخلی شروع کنید، تجهیزات را بررسی نمایید، از اسپلیتر استاندارد استفاده کنید و در صورت لزوم، موضوع را از طریق ISP و مخابرات پیگیری نمایید.

در بسیاری از موارد، با چند اصلاح ساده می‌توان کیفیت اینترنت ADSL را به‌طور چشمگیری بهبود داد. اگر قصد دارید سرعت واقعی سرویس خود را تجربه کنید، حذف نویز خط ADSL اولین و مهم‌ترین قدم است.

اینترنت پایدار را با ماهان نت تجربه کنید!

برای داشتن اینترنت ADSL پایدار، باید نویز خط تلفن تا حد امکان کاهش داده شود. نویز باعث تضعیف سیگنال اینترنت می‌شود و نتیجه آن افت سرعت، قطع و وصل شدن و ناپایداری اتصال است. این مشکل معمولاً به دلیل سیم‌کشی نامناسب، تداخل سیگنال تلفن و اینترنت یا تجهیزات بی‌کیفیت ایجاد می‌شود.

با اصلاح سیم‌کشی داخلی، نصب صحیح اسپلیتر برای جداسازی صدا و دیتا و استفاده از مودم و تجهیزات مناسب، می‌توان نویز را به‌طور قابل‌توجهی کاهش داد. اگر با وجود این اقدامات مشکل برطرف نشود، معمولاً منبع نویز خارج از ساختمان است و باید از طریق شرکت ارائه‌دهنده اینترنت و مخابرات پیگیری شود.

امروزه استفاده از اینترنت پرسرعت می‌تواند سطح کیفی استفاده ما از شبکه‌های اینترنتی را بالا ببرد. ماهان‌نت، ارائه‌دهنده اینترنت پرسرعت ایران، با بیش از دو دهه تجربه است. با خرید سرویس‌های جدید و متنوع اینترنت مانند فیبر نوری، TD-LTE و ADSL می‌توانید بهترین خدمات، سریع‌ترین زمان پاسخگویی و سرعت بالا را تجربه کنید.

مقاله راهنمای کامل تغییر رمز مودم و افزایش امنیت وای‌فای به پایان رسیده است؛ برای خرید، مشاوره یا پشتیبانی می‌توانید به صفحه اینستاگرام ماهان‌نت مراجعه کرده یا با شماره 1514 تماس بگیرید. همچنین اکانت رسمی ماهان‌نت در لینکدین در دسترس شماست.