VDSL چیست؟ بررسی کامل اینترنت VDSL، سرعت و تفاوت با ADSL و فیبر نوری

VDSL چیست؟ VDSL یکی از فناوری‌های اینترنت ثابت خانواده DSL است که می‌تواند با استفاده از سیم مسی خط تلفن، سرعت دانلود و به‌خصوص آپلود بیشتری نسبت به ADSL فراهم کند. در بسیاری از پیاده‌سازی‌ها، فیبر نوری تا کابینت مخابراتی یا تجهیزات نزدیک ساختمان می‌رسد و فقط بخش کوتاه انتهایی مسیر تا کاربر با کابل مسی طی می‌شود؛ به همین دلیل VDSL در فاصله‌های کوتاه عملکرد بهتری دارد.

مهم‌ترین نکته این است که سرعت VDSL یک عدد ثابت نیست. فاصله از تجهیزات VDSL، کیفیت سیم‌کشی ساختمان، نویز خط، نوع مودم، پروفایل شبکه و سرویس خریداری‌شده همگی روی سرعت نهایی تأثیر دارند.

اگر اینترنت ADSL پاسخگوی دانلود، آپلود، جلسات آنلاین یا اتصال هم‌زمان چند دستگاه نیست و هنوز امکان استفاده از فیبر نوری ندارید، VDSL می‌تواند گزینه مناسبی باشد. البته برای استفاده از آن باید منطقه یا ساختمان شما تحت پوشش باشد و مودم نیز از VDSL یا VDSL2 پشتیبانی کند.

VDSL چیست و چگونه کار می‌کند؟

VDSL مخفف Very-high-bitrate Digital Subscriber Line و یکی از فناوری‌های خانواده DSL است. این فناوری برای انتقال داده با سرعت بالاتر روی زوج سیم مسی طراحی شده و نسبت به ADSL از طیف فرکانسی گسترده‌تری استفاده می‌کند.

در ADSL معمولاً مسیر مسی میان کاربر و تجهیزات اپراتور طولانی‌تر است. در بسیاری از شبکه‌های VDSL تلاش می‌شود تجهیزات DSLAM یا کابینت VDSL به مشترک نزدیک‌تر شوند. هرچه طول بخش مسی کوتاه‌تر و کیفیت آن بهتر باشد، امکان دستیابی به نرخ اتصال بالاتر بیشتر می‌شود.

در یکی از روش‌های متداول، فیبر نوری تا کابینتی در نزدیکی کاربران کشیده می‌شود و ادامه مسیر از کابینت تا خانه یا محل کار با همان سیم تلفن انجام می‌شود. این معماری با نام FTTC یا Fiber to the Cabinet شناخته می‌شود.

بنابراین وقتی می‌پرسیم VDSL چیست، نباید آن را صرفاً «نسخه سریع‌تر ADSL» بدانیم. تفاوت مهم VDSL در نحوه استفاده از خط مسی، فرکانس‌های بالاتر و کوتاه‌تر شدن مسیر مؤثر کابل مسی است.

در صورت فعال بودن سرویس صوتی روی همان خط، اینترنت و مکالمه تلفنی نیز می‌توانند هم‌زمان استفاده شوند. کیفیت سیم‌کشی و نصب صحیح اسپلیتر یا تجهیزات موردنیاز اپراتور در این شرایط اهمیت دارد.

تفاوت VDSL و ADSL چیست؟

ADSL و VDSL هر دو از خانواده DSL هستند و می‌توانند از زوج سیم مسی تلفن استفاده کنند، اما نحوه استفاده آن‌ها از ظرفیت خط متفاوت است.

مهم‌ترین تفاوت VDSL با ADSL در پهنای باند قابل دسترس و حساسیت به فاصله است. VDSL در فاصله کوتاه می‌تواند نرخ انتقال بسیار بیشتری ارائه دهد، اما با طولانی شدن مسیر مسی، مزیت سرعت آن نیز سریع‌تر کاهش پیدا می‌کند.

اگر استفاده شما بیشتر به وب‌گردی، شبکه‌های اجتماعی و مصرف معمولی محدود است، سرویس اینترنت ADSL ممکن است همچنان پاسخگوی نیازتان باشد.

اما اگر چند دستگاه به‌صورت هم‌زمان متصل هستند، فایل‌های حجیم ارسال می‌کنید، جلسات تصویری زیادی دارید یا سرعت ADSL دیگر کافی نیست، بررسی امکان دریافت VDSL منطقی است.

آیا VDSL همیشه سریع‌تر از ADSL است؟

از نظر ظرفیت فناوری، VDSL امکان ارائه سرعت بیشتری دارد؛ اما این به معنی سریع‌تر بودن هر خط VDSL در هر شرایطی نیست.

اگر فاصله کاربر از تجهیزات زیاد باشد، سیم تلفن کیفیت مناسبی نداشته باشد یا نویز زیادی روی خط وجود داشته باشد، سرعت Sync مودم می‌تواند به میزان قابل توجهی کاهش پیدا کند.

به همین دلیل قبل از تعویض سرویس بهتر است کیفیت خط و امکان ارائه سرعت مناسب توسط اپراتور بررسی شود.

سرعت اینترنت VDSL چقدر است؟

برای پاسخ دقیق به این سؤال نمی‌توان یک عدد را به تمام سرویس‌های VDSL نسبت داد. نسل فناوری، پروفایل VDSL2، فاصله، تجهیزات اپراتور و طرحی که خریداری می‌کنید روی سرعت مؤثر هستند.

اعداد ۵۲ مگابیت دانلود و ۱۶ مگابیت آپلود که معمولاً درباره VDSL دیده می‌شوند، بیشتر به نسل‌ها و پیاده‌سازی‌های اولیه این فناوری مربوط هستند و نباید به‌عنوان حداکثر سرعت تمام شبکه‌های VDSL در نظر گرفته شوند.

نسل VDSL2 ظرفیت بیشتری دارد و استانداردها و پروفایل‌های مختلف آن امکان نرخ‌های بالاتری را فراهم می‌کنند. با این حال سرعتی که کاربر در عمل دریافت می‌کند معمولاً پایین‌تر از ظرفیت تئوری استاندارد است.

در سرویس فعلی اینترنت VDSL ماهان نت، برای شرایط تعریف‌شده سرویس، سرعت دانلود تا ۸۰ مگابیت بر ثانیه و سرعت آپلود بین ۲۰ تا ۴۰ مگابیت بر ثانیه در نظر گرفته شده است. سرعت قابل ارائه برای هر محل باید پس از بررسی زیرساخت مشخص شود.

چه عواملی روی سرعت VDSL تأثیر دارند؟

فاصله از تجهیزات VDSL

VDSL به طول مسیر کابل مسی حساس است. هرچه کابینت، DSLAM یا تجهیزات ارائه سرویس به ساختمان نزدیک‌تر باشند، شرایط برای دستیابی به سرعت بالاتر مناسب‌تر است.

کیفیت کابل مسی

فرسودگی کابل، اتصالات غیراصولی، سیم‌کشی قدیمی، چندراهی‌های تلفن و نویز می‌توانند نرخ اتصال مودم را کاهش دهند.

سیم‌کشی داخل ساختمان

گاهی کیفیت شبکه اپراتور مناسب است اما سیم تلفن از ورودی ساختمان تا واحد مشکل دارد. استفاده از مسیر مستقیم‌تر و کابل سالم می‌تواند وضعیت خط را بهتر کند.

نوع مودم

مودم باید از VDSL یا VDSL2 و استاندارد مورد استفاده شبکه پشتیبانی کند. یک مودم ADSL قدیمی نمی‌تواند صرفاً با تغییر تنظیمات به مودم VDSL تبدیل شود.

کیفیت Wi-Fi

عددی که در Speed Test مشاهده می‌کنید الزاماً سرعت واقعی خط VDSL نیست. اگر تست را با Wi-Fi و در فاصله زیاد از مودم انجام دهید، ممکن است محدودیت شبکه بی‌سیم باعث کاهش سرعت شود.

برای اندازه‌گیری دقیق‌تر، یک کامپیوتر را با کابل شبکه به مودم متصل کنید و سپس تست سرعت انجام دهید.

ترافیک و ظرفیت شبکه

نرخ Sync مودم و سرعت دسترسی به اینترنت یک مفهوم نیستند. ممکن است مودم با نرخ مناسبی روی خط همگام شود، اما شرایط شبکه یا سرور مقصد روی Speed Test و دانلود واقعی اثر بگذارد.

VDSL2 چیست؟

VDSL2 نسل تکامل‌یافته VDSL است که در استاندارد ITU-T G.993.2 تعریف شده است. این فناوری برای دستیابی به نرخ‌های بالاتر روی زوج سیم مسی، به‌ویژه در مسیرهای کوتاه، طراحی شده است.

VDSL2 دارای پروفایل‌های مختلف است؛ بنابراین عبارتی مانند «سرعت VDSL2 دقیقاً ۱۰۰ یا ۲۰۰ مگابیت است» برای تمام شبکه‌ها درست نیست. حداکثر ظرفیت به پروفایل، طول خط و فناوری‌هایی که اپراتور در شبکه استفاده می‌کند بستگی دارد.

یکی از فناوری‌های مرتبط با شبکه‌های VDSL2، Vectoring است. Vectoring با هدف کاهش بخشی از تداخل بین زوج سیم‌های موجود در کابل طراحی شده است. استفاده از آن وابسته به تجهیزات و طراحی شبکه اپراتور است و صرفاً با خرید یک مودم جدید فعال نمی‌شود.

نظر ITU درباره VDSL2

اتحادیه بین‌المللی مخابرات در توضیح استاندارد G.993.2 می‌گوید VDSL2:

“exploits the existing infrastructure of copper wires”

ترجمه: «از زیرساخت موجود سیم‌های مسی بهره می‌گیرد.»

تفاوت مودم ADSL و VDSL چیست؟

مهم‌ترین تفاوت مودم ADSL و VDSL در استاندارد DSL پشتیبانی‌شده توسط دستگاه است.

یک مودم که فقط ADSL یا ADSL2+ را پشتیبانی می‌کند، برای دریافت سرویس VDSL مناسب نیست. در مقابل، بسیاری از مودم‌روترهای VDSL2 جدید با فناوری‌های قدیمی‌تر ADSL نیز سازگار هستند؛ البته این موضوع باید در مشخصات همان مدل بررسی شود.

هنگام خرید مودم VDSL بهتر است این موارد را بررسی کنید:

• پشتیبانی از VDSL2 و استاندارد موردنیاز اپراتور
• سازگاری با ADSL2+ در صورت نیاز به استفاده روی سرویس قدیمی
• کیفیت Wi-Fi و پشتیبانی از باند ۵ گیگاهرتز برای کاربران پرمصرف
• وجود پورت Gigabit Ethernet در صورت نیاز به سرعت شبکه داخلی بالا
• امکان مشاهده اطلاعات خط مانند SNR Margin، Line Attenuation و Sync Rate
• کیفیت چیپست و پایداری Firmware

اگر قصد خرید دستگاه دارید، به‌جای انتخاب صرفاً بر اساس تعداد آنتن یا ظاهر مودم، راهنمای بهترین مودم VDSL را بررسی کنید تا مدل‌های مناسب‌تر را بر اساس مشخصات فنی مقایسه کنید.

آیا برای VDSL به کابل‌کشی جدید نیاز داریم؟

یکی از مزیت‌های مهم VDSL این است که بخش انتهایی ارتباط می‌تواند از سیم تلفن مسی موجود استفاده کند. بنابراین در بسیاری از ساختمان‌ها نیازی نیست برای هر واحد یک کابل فیبر نوری جدید تا داخل واحد کشیده شود.

البته این موضوع به معنی «عدم نیاز قطعی به هیچ تغییری در زیرساخت» نیست. ممکن است اپراتور برای رساندن فیبر به کابینت، نصب DSLAM، اصلاح سیم‌کشی ساختمان یا تعویض کابل فرسوده نیاز به اجرای تجهیزات جدید داشته باشد.

به‌طور خلاصه:

FTTC: فیبر تا کابینت نزدیک کاربر می‌آید و بخش آخر مسی است.

مجتمع‌ها: ممکن است تجهیزات VDSL داخل یا نزدیک ساختمان نصب شوند و سیم تلفن موجود واحدها برای قسمت انتهایی ارتباط استفاده شود.

در ارائه از مرکز مخابراتی: اگر فاصله مرکز مجهز تا مشترک مناسب باشد، سرویس می‌تواند از همان مسیر تلفن ارائه شود.

بنابراین عبارت «VDSL فقط با کابل مسی کار می‌کند» و عبارت «برای دریافت VDSL حتماً باید تا خانه فیبر کشیده شود» هر دو ساده‌سازی بیش از حد هستند.

اینترنت VDSL با چه روش‌هایی ارائه می‌شود؟

ارائه VDSL به روش FTTC

FTTC مخفف Fiber to the Cabinet است. در این معماری، فیبر نوری تا یک کابینت نزدیک کاربران کشیده می‌شود و تجهیزات VDSL در همان نقطه قرار می‌گیرند.

از کابینت تا محل کاربر، ارتباط از طریق زوج سیم مسی ادامه پیدا می‌کند. کوتاه شدن این قسمت مسی یکی از دلایل اصلی دستیابی به نرخ بالاتر نسبت به بسیاری از خطوط ADSL است.

ارائه از مرکز مخابراتی مجهز به VDSL

اگر مرکز یا تجهیزات شبکه به محل کاربر نزدیک باشند، VDSL می‌تواند از همان مرکز ارائه شود. هرچه فاصله مسی افزایش پیدا کند، نرخ قابل دستیابی کمتر می‌شود.

ارائه VDSL در مجتمع‌های مسکونی و تجاری

در ساختمان‌ها و مجتمع‌های بزرگ می‌توان تجهیزات مربوط به VDSL را در محل ساختمان یا نزدیک آن مستقر کرد و از سیم‌کشی تلفن موجود برای اتصال واحدها استفاده کرد.

این روش به‌خصوص زمانی مفید است که تعداد زیادی کاربر در یک ساختمان به اینترنت سریع‌تر نیاز دارند اما اجرای فیبر مجزا تا تمام واحدها در آن مقطع عملی نباشد.

مناطق تحت پوشش VDSL کجاست؟

پوشش VDSL را نمی‌توان با یک فهرست ثابت از چند شهر مشخص کرد. امکان ارائه سرویس به تجهیزات اپراتور، مرکز مخابراتی، کابینت، فاصله خط و زیرساخت همان آدرس بستگی دارد.

حتی دو ساختمان نزدیک به یکدیگر ممکن است شرایط متفاوتی برای دریافت VDSL داشته باشند. بنابراین روش مطمئن برای تشخیص پوشش، استعلام بر اساس شماره تلفن یا آدرس دقیق از ارائه‌دهنده سرویس است.

این موضوع یکی از تفاوت‌های مهم VDSL با ADSL است؛ ADSL معمولاً پوشش گسترده‌تری دارد، در حالی که برای VDSL باید تجهیزات مناسب در فاصله قابل قبول از مشترک وجود داشته باشد.

آیا VDSL برای بازی آنلاین مناسب است؟

VDSL به دلیل ظرفیت بیشتر دانلود و آپلود می‌تواند گزینه مناسبی برای بازی آنلاین باشد، به‌خصوص در خانه‌ای که چند دستگاه به‌صورت هم‌زمان از اینترنت استفاده می‌کنند.

اما VDSL بودن سرویس به‌تنهایی پینگ پایین را تضمین نمی‌کند.

Latency یا Ping به عوامل دیگری مانند مسیر شبکه اپراتور، سرور بازی، شلوغی شبکه، کیفیت خط و حتی نحوه اتصال شما به مودم وابسته است.

برای بازی بهتر:

• در صورت امکان از کابل LAN استفاده کنید.
• هنگام بازی دانلود و آپلود سنگین را محدود کنید.
• کیفیت خط و میزان Packet Loss را بررسی کنید.
• سرور نزدیک‌تر به موقعیت شبکه خود انتخاب کنید.

بنابراین در مقایسه با یک ADSL اشباع‌شده، ارتقا به VDSL می‌تواند تجربه بهتری ایجاد کند، اما نباید انتظار داشت صرفاً با تعویض فناوری، پینگ تمام بازی‌ها کاهش پیدا کند.

VDSL برای چه کسانی انتخاب مناسبی است؟

VDSL بیشتر برای کاربرانی مناسب است که به سرعتی بالاتر از ADSL نیاز دارند اما هنوز امکان یا تمایل استفاده از فیبر نوری را ندارند.

برای مثال، VDSL می‌تواند برای این کاربردها مناسب باشد:

• خانه‌هایی با چند کاربر و چند دستگاه متصل
• تماشای ویدئو با کیفیت بالا
• دورکاری و جلسات ویدئویی
• آپلود فایل‌های حجیم
• استفاده از سرویس‌های ابری
• بازی آنلاین در کنار مصرف هم‌زمان سایر کاربران
• دفاتر و کسب‌وکارهای کوچک

اگر فقط وب‌گردی و مصرف سبک دارید، ممکن است هزینه ارتقا برای شما ضروری نباشد. در مقابل، برای خانواده یا شرکتی که سرعت آپلود و استفاده هم‌زمان اهمیت دارد، تفاوت VDSL و ADSL محسوس‌تر خواهد بود.

VDSL بهتر است یا فیبر نوری؟

اگر هر دو فناوری با شرایط مناسب در محل شما در دسترس باشند، فیبر نوری از نظر ظرفیت شبکه، پهنای باند و امکان ارائه سرعت‌های بالاتر فناوری پیشرفته‌تری محسوب می‌شود.

VDSL همچنان در بخش انتهایی به کابل مسی وابسته است؛ بنابراین کیفیت و طول سیم مسی روی عملکرد آن تأثیر می‌گذارد. فیبر نوری چنین وابستگی‌ای به کابل تلفن ندارد و در برابر تداخل الکترومغناطیسی نیز مقاوم‌تر است.

برای بررسی دقیق‌تر تفاوت تجهیزات این فناوری‌ها می‌توانید مقاله تفاوت مودم فیبر نوری با ADSL و VDSL را مطالعه کنید.

اگر تصمیم به مهاجرت به FTTH دارید، آشنایی با انواع مودم فیبر نوری نیز به شما کمک می‌کند تفاوت ONT و تجهیزات DSL را بهتر درک کنید.

VDSL یا اینترنت بی‌سیم؟

اگر در محل شما ADSL سرعت کافی ندارد و VDSL یا فیبر نیز قابل ارائه نیست، اینترنت ثابت بی‌سیم می‌تواند گزینه دیگری باشد.

برای آشنایی با یکی از فناوری‌های ارتباط بی‌سیم نقطه‌به‌نقطه نیز می‌توانید مقاله اینترنت AirFiber چیست را بخوانید. AirFiber با VDSL و FTTH متفاوت است و نباید به‌دلیل وجود واژه Fiber در نام آن با اینترنت فیبر نوری اشتباه گرفته شود.

چگونه سرعت VDSL را افزایش دهیم؟

اگر سرعت سرویس پایین‌تر از انتظار است، ابتدا باید مشخص شود مشکل مربوط به خود خط VDSL است یا شبکه داخلی و Wi-Fi.

۱. سرعت Sync مودم را بررسی کنید

در پنل مدیریت مودم معمولاً مقادیری مانند Downstream Rate، Upstream Rate، SNR Margin و Line Attenuation نمایش داده می‌شوند.

اگر Sync Rate از ابتدا پایین باشد، مشکل احتمالاً به خط، فاصله یا پروفایل سرویس مربوط است.

۲. مودم را مستقیم به ورودی خط متصل کنید

برای تست، مودم را با کوتاه‌ترین مسیر ممکن به ورودی اصلی خط تلفن متصل کنید. اگر نرخ Sync بهتر شد، سیم‌کشی داخلی ساختمان نیاز به بررسی دارد.

۳. اتصال‌های اضافی خط تلفن را بررسی کنید

سوکت‌های فرسوده، سیم‌های بلند، اتصالات غیراصولی و چندراهی‌های نامناسب می‌توانند کیفیت خط را کاهش دهند.

۴. تست سرعت را با کابل LAN انجام دهید

اگر سرعت کابلی مناسب ولی Wi-Fi کند است، مشکل از خود سرویس VDSL نیست و باید موقعیت مودم، باند Wi-Fi، کانال یا تجهیزات شبکه بی‌سیم بررسی شوند.

۵. مصرف سایر دستگاه‌ها را کنترل کنید

آپلود فایل، Backup ابری، دانلود بازی و استریم سایر کاربران می‌تواند بخش بزرگی از پهنای باند را مصرف کند.

با VDSL ماهان نت از محدودیت سرعت عبور کنید

برای دریافت اینترنت VDSL ماهان نت، اولین قدم بررسی امکان ارائه سرویس در آدرس شماست. از آنجا که VDSL به فاصله از تجهیزات مخابراتی و شرایط خط وابسته است، پوشش و کیفیت قابل ارائه برای هر ساختمان به‌صورت جداگانه بررسی می‌شود.

در مجتمع‌های مسکونی و اداری نیز در صورت فراهم بودن شرایط فنی و تعداد متقاضی کافی، امکان بررسی و راه‌اندازی سرویس وجود دارد. سرعت قابل ارائه می‌تواند تا ۸۰ مگابیت بر ثانیه دانلود و ۲۰ تا ۴۰ مگابیت بر ثانیه آپلود باشد؛ البته سرعت نهایی پس از بررسی زیرساخت و کیفیت خط مشخص می‌شود.

برای اطلاع از پوشش، شرایط دریافت و ثبت درخواست، می‌توانید صفحه اینترنت VDSL ماهان نت را بررسی کنید یا با شماره ۱۵۱۴ تماس بگیرید تا امکان ارائه سرویس در محل شما بررسی شود.

جمع‌بندی؛ اینترنت VDSL چیست و آیا ارزش ارتقا دارد؟

VDSL فناوری اینترنت ثابت خانواده DSL است که با استفاده مؤثرتر از خطوط مسی و کوتاه کردن مسیر مسی میان کاربر و تجهیزات شبکه، امکان ارائه سرعت بالاتری نسبت به ADSL را فراهم می‌کند.

مزیت مهم آن تنها دانلود بیشتر نیست؛ ظرفیت آپلود بالاتر نیز برای جلسات آنلاین، دورکاری، سرویس‌های ابری و استفاده هم‌زمان چند دستگاه اهمیت دارد.

در مقابل، فاصله از تجهیزات و کیفیت سیم مسی همچنان از محدودیت‌های اصلی VDSL هستند. به همین دلیل قبل از خرید مودم یا تغییر سرویس، ابتدا پوشش و وضعیت فنی خط خود را بررسی کنید.

اگر VDSL با شرایط مناسب قابل ارائه باشد، می‌تواند ارتقای قابل توجهی نسبت به ADSL باشد؛ اما اگر فیبر نوری در محل شما در دسترس است و به سرعت‌های بالاتر نیاز دارید، مقایسه هر دو فناوری قبل از تصمیم نهایی منطقی‌تر خواهد بود.